Hrabia Wojciech Dzieduszycki przyznaje, że był agentem Służby Bezpieczeństwa

Hr. Wojciech Dzieduszycki to od dziesięcioleci autentyczna celebrity Wrocławia. Wręcz jeden z żywych symboli stolicy Dolnego Śląska.
Tym większym szokiem dla wrocławian jest informacja, że hr. Dzieduszycki był tajnym współpracownikiem SB.

Plotka na ten temat krążyła od wielu miesięcy. Z nieoficjalnych informacji wiemy, że artykuł o agenturalnej przeszłości hr. Dzieduszyckiego szykuje rzeszowski oddział IPN (tekst ma podobno ukazać się w najbliższym numerze "Biuletynu IPN"). O sprawie wiedziały wrocławskie media - ale czekały z jej ujawnieniem na publikację IPN.

Dziś informacja wyszła na jaw. Zrobił to sam hr. Dzieduszycki, a jako pierwsi poinformowali o tym Sylwia Jurgiel i Marek Zoellner w Polskim Radiu Wrocław.
Oto, co można przeczytać na ten temat na internetowej stronie PRW:

W liście do prezydenta i mieszkańców Wrocławia hrabia Wojciech Dzieduszycki przyznaje się do tego, że został zmuszony do współpracy z organami służb bezpieczeństwa w 1949 r. Podczas ostatnich na dzisiejszej sesji utajnionych obrad rajcy przyjęli treść oświadczenia w tej sprawie - dowiedziało się Polskie Radio Wrocław.

Hrabia Dzieduszycki jest Honorowym Obywatelem Wrocławia i ten tytuł przyznała mu własnie rada miejska.

Wojciech Dzieduszycki w rozmowie z PRW odmówił wszelkich komentarzy na ten temat.

- Wszystko co miałem do powiedzenia napisałem w liście. Przekazałem to panu prezydentowi. Od trzech miesięcy jestem chory i nie życzę sobie żadnych spotkań. Dla mnie jest to sprawa zamknięta. Dałem sobie z tym spokój - powiedział Dzieduszycki.

Hr. Dzieduszycki był mocno związany z wrocławskimi mediami. Można przypuszczać, że ujawnienie jego agenturalnej przeszłości to symboliczny początek lustracji dolnośląskiego środowiska dziennikarskiego.

IPN: Hr. Dzieduszycki jako agent SB był aktywny i brał pieniądze za raporty

- Była to współpraca długotrwała. Dotyczyła kilku środowisk. Znaczona była wieloma raportami - tak o agenturalnej przeszłości hr. Wojciecha Dzieduszyckiego mówi prof. Włodzimierz Suleja, szef wrocławskiego oddziału IPN. Jego wypowiedź pokazały wieczorne "Fakty" - program informacyjny wrocławskiego ośrodka TVP.

Te same "Fakty" podały również, że jako agent SB hr. Wojciech Dzieduszycki posługiwał się dwoma pseudonimami. A za współpracę z bezpieką pobierał pieniądze.

"Fakty" potwierdziły też, że agenturalną przeszłość hr. Dzieduszyckiego bada rzeszowski oddział IPN (pisaliśmy o tym w poprzednim tekście).

Problem z hr. Dzieduszyckim ma wrocławska rada miejska. W 1999 r. nadała mu tytuł Honorowego Obywatela Wrocławia. Polska Agencja Prasowa pisze o tym tak:

Jak zaznaczył [przewodniczący rady miejskiej Grzegorz] Stopiński tytuł został nadany [hr. Dzieduszyckiemu] za zasługi w dziedzinie kultury, które są niewątpliwe. "Nie wiemy jeszcze jaką podejmiemy decyzję w sprawie ewentualnego odebrania honorowego obywatelstwa hrabiemu Dzieduszyckiemu. Czekamy na raport z IPN w tej sprawie i wtedy zdecydujemy" - mówił Stopiński.

Przypomnijmy, że swą agenturalną przeszłość ujawnił dzisiaj sam hr. Dzieduszycki. Zrobił to w liście do prezydenta Wrocławia Rafała Dutkiewicza. Poinformowało o tym po południu Polskie Radio Wrocław.

Oto co napisał hr. Dzieduszycki do prezydenta Wrocławia (zapis może być niedoskonały - list został nam przedyktowany):

Szanowny Panie Prezydencie!
Niedawno przypomniano mi ogromnie bolesne i wstydliwe strony mojego życia. W 1949 r. zmuszono mnie do podpisania tzw. lojalki, robiąc ze mnie w ten sposób tajnego współpracownika SB. Wyparłem te fakty z pamięci na tyle skutecznie, że dzisiaj nie wiem czy kogoś mogłem tym skrzywdzić i kogo powinienem prosić o wybaczenie. Wierzę, że nie wyrządziłem nikomu nic naprawdę złego, ale może się mylę.
Na Pana ręce Panie Prezydencie składam przed mieszkańcami Wrocławia i wszystkimi, którzy żywili do mnie zaufanie wyrazy skruchy i słowa przeprosin. Może Bóg dał mi tak długie życie po to, abym mógł te słowa z siebie wydobyć.

Proszę przyjąć wyrazy szacunku
Wojciech Dzieduszycki, 5.10.2006.

Jak powiedziała wrocławskim "Faktom" żona hr. Dzieduszyckiego, o agenturalnej przeszłości jej męża będzie można poczytać także w najnowszym numerze miesięcznika "Odra".

Dla Wrocławia cała ta historia to szok. Hr. Dzieduszycki od kilkudziesięciu lat jest jednym z najbardziej znanych i popularnych mieszkańców tego miasta.

A co Wy sądzicie na ten temat?

Hr. Wojciech Dzieduszycki: Czy mu wybaczymy?

Wrocław ma kaca. Jeden z najpopularniejszych mieszkańców tego miasta, hr. Wojciech Dzieduszycki, okazał się wieloletnim agentem komunistycznej bezpieki. Pisaliśmy o tym dwukrotnie w październiku, gdy sprawę ujawniło Polskie Radio Wrocław.

Dziś o przeszłości Dzieduszyckiego mają obszernie opowiedzieć we Wrocławiu dwaj historycy z rzeszowskiego oddziału IPN: dr Dariusz Iwaneczko i dr Krzysztof Kaczmarski. Jak pisze "Gazeta Wyborcza Wrocław", "promują (...) swoją książkę "Aparat represji w Polsce Ludowej w latach 1944-1989", której częścią jest artykuł o Dzieduszyckim".

Ze znanych mi do tej pory informacji wynika, że Dzieduszycki na tyle gorliwie współpracował z SB, iż jest to przypadek nie do obrony. Trudno się dziwić, że niedługo po ujawnieniu informacji na ten temat, sam zainteresowany dobrowolnie zrzekł się tytułu Honorowego Obywatela Wrocławia.

Tu jednak rodzą się pytania:
- Czy swoją wieloletnią działalnością na polu kultury 94-letni dziś hr. Dzieduszycki "odkupił" swą winę? (Warto pamiętać, że SB zakończyła współpracę z nim w 1972 r.; on sam był zaś jeszcze do niedawna aktywny zawodowo).
- Czy istnieją okoliczności łagodzące jego winę? Dość powiedzieć, że Dzieduszycki był werbowany pod koniec lat 40. - a przecież był arystokratą. Mógł mieć znacznie mniejsze pole manewru niż wiele innych osób, którymi interesowała się stalinowska bezpieka.
- Jak zapamiętają Dzieduszyckiego potomni? Czy jako agenta? Czy jednak jako człowieka kultury?

A co Wy sądzicie o przypadku hr. Dzieduszyckiego?

Miesięcznik "Odra" atakuje IPN. Robi dziwne aluzje do "znanych polityków" nie podając ich nazwisk

Instytut Pamięci Narodowej to "instytucja koślawa i niebezpieczna", a jej pracownicy to "nie mniej mentalnie wykoślawieni i niebezpieczni ludzie". Wprowadzona przez PiS ustawa lustracyjna (ta sama, którą obalił niedawno Trybunał Konstytucyjny) jest "sprzeczna z zasadami sprawiedliwości, z prawami człowieka, z prawdą historyczną i ze zdrowym rozsądkiem". Zresztą co się dziwić, skoro jest ona "płodem sadystycznej żądzy zemsty ze strony gromady nieudaczników politycznych". Ktoś, kto nie podpisze "świstka", jakim jest oświadczenie lustracyjne staje się "nie polityczną ofiarą tego reżimu, lecz ofiarą tak samo małych, podłych ludzików, którzy swoje małe interesiki pokrywają wielkimi słowami prawdy i czystości odnowionej ojczyzny".

Te soczyste cytaty pochodzą z tekstu "Dwa świstki papieru", którego autorem jest znany wrocławski filozof i etyk, zdeklarowany lewicowiec, prof. Adam Chmielewski. Artykuł ukazał się w najnowszym, majowym numerze wydawanego wspólnie przez rząd i dolnośląski samorząd wojewódzki miesięcznika "Odra". Na jej stronie internetowej można znaleźć fragment owego tekstu. Całość na prywatnej stronie prof. Chmielewskiego.

Dodam, że prof. Adam Chmielewski jest członkiem rady redakcyjnej "Odry". Jego artykuł jest jedyną dłuższą wypowiedzią na temat lustracji w majowym numerze tego miesięcznika. Warto jednak zauważyć, że to właśnie ten temat trafił tym razem na okładkę. Biorąc te wszystkie czynniki pod uwagę, trudno nie odczytać tekstu prof. Chmielewskiego jako oficjalnego stanowiska "Odry" w kwestii lustracji i archiwów IPN.

Ale po kolei.

Miesięcznik "Odra" ukazuje się od 1961 r. Uchodzi za najbardziej prestiżowe pismo wydawane we Wrocławiu. To medium publiczne. Acz dość osobliwie zorganizowane, bo "Odrę" wspólnie wydają wrocławski Ośrodek Kultury i Sztuki (podlega samorządowi wojewódzkiemu) oraz Biblioteka Narodowa (podlega ministerstwu kultury, a więc rządowi).

Od początku lat 90. "Odrą" kieruje krytyk literacki Mieczysław Orski.

Bodaj w zeszłym roku miesięcznik znalazł się w kręgu zainteresowania osób prowadzących badania w archiwach IPN. Dał temu wyraz Grzegorz Braun, najsłynniejszy obecnie wrocławski "oddolny lustrator". W kwietniu ogłosił, że Mieczysław Orski był w latach 60. agentem SB. Tak o tym pisała "Gazeta Wyborcza Wrocław":

[Grzegorz Braun] podczas sesji naukowej IPN "Artyści i SB" [we Wrocławiu] współpracę zarzucił zmarłemu 25 lat temu pisarzowi Henrykowi Worcellowi oraz wrocławskim dziennikarzom - Mieczysławowi Orskiemu i Elżbiecie Sitek.

Braun o Orskim mówił, że epizodycznie współpracował z aparatem bezpieczeństwa w latach 60. (...)

Orski, dziś redaktor naczelny miesięcznika "Odra": - To, co robi Grzegorz Braun, to łajdactwo. Przyznaję, że na początku lat 60, kiedy wróciłem z Anglii od wuja, kilkakrotnie byłem przesłuchiwany przez SB. Musiałem napisać raport ze swojego pobytu w Anglii. Ubecy mi grozili, straszyli, że KGB skrzywdzi moją rodzinę w Anglii. Miałem wówczas 18 lat, byłem przerażony. Zobowiązałem się, że zgłoszę się na milicję, kiedy zobaczę jakiegoś szpiega na ulicy. Potem byłem wzywany przez SB, ale odmawiałem spotkań. Podobno w moich aktach jest wpis, że nie nadaję się na agenta. Zaczęły się groźby, śledzenie, byłem podsłuchiwany, wypytywano sąsiadów o mnie. Tak było przez kolejnych prawie 30 lat.

Niedawno w rozmowie ze mną Grzegorz Braun ciekawie rozwinął wątek "Odry":

... kiedy z końcem lata 2006 zapoznałem się ze aktami TW "Jeden" alias "Turgieniew", uznałem za stosowne rozmawiać o tym "na mieście" tylko z dwiema osobami. Pierwszą był sam główny zainteresowany, Wojciech Dzieduszycki – tu na prośbę rodziny odstąpiłem od realizacji wywiadu filmowego. Drugą – Mieczysław Orski, redaktor naczelny "Odry", pisma, które było jednym z obiektów działalności TW "Turgieniewa" i które byłoby zatem, jak to w mojej naiwności przedkładałem panu Orskiemu, najbardziej stosownym miejscem pierwszej publikacji na ten temat. Nie wiedziałem wówczas, że Orski sam ma w życiorysie epizod tajnej współpracy z SB (pod kryptonimem "101") i stąd jego żywiołowa niechęć do konfrontacji z przeszłością. (...)

Gdy wkrótce potem Wojciech Dzieduszycki wystosował do władz miasta list z informacją o fakcie współpracy z UB/SB, redakcja miesięcznika "Odra" uznała za stosowne opublikować jedynie tekst, w którym to ja okazałem się czarnym charakterem – dręczycielem steranych wiekiem godnych obywateli. Obok można było przeczytać, że do Wrocławia "dotarła fala lustracji". Otóż niniejszym ogłaszam, że nie ma żadnej "fali lustracji". Jest stojąca woda, która porosła rzęsą i ma nieświeży zapach. Taka właśnie jest sytuacja we Wrocławiu – że nie użyję bardziej drastycznych porównań z innymi elementami instalacji kanalizacyjnych.

W takim to właśnie kontekście ukazał się w "Odrze" tekst prof. Adama Chmielewskiego o lustracji.

Oprócz ataków na IPN i na IV RP znajdziemy w nim dość osobliwe aluzje do jakichś nie wymienionych z nazwiska "znanych polityków" (a może chodzi o jednego polityka?). Oto pierwszy taki fragment:

Po ukończeniu studiów w 1984 roku bez trudu znalazłem pracę na jednej z wrocławskich uczelni. Po kilku miesiącach jednak zostałem z niej wyrzucony. Powodem był fakt, że konsekwentnie odmawiałem podpisania świstka papieru, który oznaczałby przystąpienie do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. Choć były jeszcze dwa inne powody: oczekiwano ode mnie, że przyszły doktorat napiszę pod kierunkiem osoby, która zmuszała mnie do wstąpienia do partii i ponadto wydawała mi się kompletnie niekompetentna. Kiedy zaś dowiedziała się, że publikuję już w miesięczniku „Odra”, zażądała, bym wszelkie publikacje dawał jej uprzednio do aprobaty, swoistego placet. Nie chciałem tego zrobić i wymigiwałem się, jak długo mogłem. Żaden z warunków, które podyktowano mi jako sine qua non dalszej pracy na tej uczelni, nie był dla mnie do zaakceptowania. Po karczemnej awanturze z hukiem wyleciałem z roboty. Nie potrafiłem jednak zrozumieć, dlaczego nie wyleciał wraz ze mną jeden z moich kolegów z tej samej katedry, choć jego zaangażowanie przeciwko ówczesnemu ustrojowi było dość znane. Kolega ten, obecnie bardzo znany polityk, z pracy nie wyleciał, choć do partii chyba nie wstąpił, a być może nawet nikt go do tego nie zmuszał tak brutalnie jak mnie. Możliwe, że, paradoksalnie, jego zaangażowanie było dlań swoistą ochroną. Gdyby bowiem wyrzucono z pracy także jego, być może w jego obronie stanęłaby sama Wolna Europa, czyniąc zeń ofiarę represyjnego reżimu, a zarazem niepodważalny dowód represyjności reżimu?

W takim jednak wypadku dlaczego, jako zadeklarowany wróg reżimu, został w ogóle przyjęty do pracy na uczelni? Może zadziałały koneksje lokalne lub rodzinne? A może kierownictwo katedry, dawszy schronienie mojemu bardziej znanemu koledze, uznało, że wykorzysta mnie, nikomu nieznanego aspiranta do kariery naukowej, w obronie którego nikt nie stanie, aby przywrócić poziom upartyjnienia, zachwiany wskutek przyjęcia do pracy kogoś, o kim z góry było wiadomo, że do niej nie wstąpi? Ale w takim razie dlaczego to właśnie ja musiałem zapłacić upokorzeniem i sponiewieraniem za bezpieczeństwo akademickiego zatrudnienia mojego kolegi, który zresztą uczonym nie został?

Drugi fragment:

... w okresie stanu wojennego moi koledzy ze studiów, w tym pewien bardzo znany obecnie polityk, z kilkudziesięciogodzinnym opóźnieniem powiadomili mnie, że jeden z nich, pod presją szantażu, zdradził służbie bezpieczeństwa, że to ja rozpowszechniam maszynopisy z tłumaczonymi przez siebie tekstami z prasy zachodniej. Mój kolega doniósł na mnie, lecz nie powiadomił mnie o tym. Powiadomił za to innych moich kolegów, którzy jednak nie dali mi żadnego znaku o niebezpieczeństwie, choć mieli po temu okazję i choć doskonale wiedzieli, że mój pokój w akademiku był wtedy pełen bibuły, którą w panice musiałem ukrywać, by ocalić zarówno bibułę, jak i siebie samego.

I ostatni taki cytat:

... wziąłem udział w pierwszych wrocławskich zamieszkach na placu Pereca w proteście przeciwko stanowi wojennemu, o pół włosa unikając wystrzelonego przez ZOMO pocisku z gazem łzawiącym, podczas gdy wszyscy moi niepodległościowi koledzy siedzieli bezpiecznie w nieodległym akademiku, czekając na rezultat tych starć. Zgodnie z polską inteligencką tradycją debatowali, czy przyłączyć się do demonstracji robotników, czy może nie. Zapłakany od gazu wróciłem późną nocą na koniec tej nierozstrzygniętej naturalnie debaty, w której rej wodziła osoba także będąca obecnie bardzo ważnym politykiem, choć powody jego ważności są mi równie mało znane, jak w przypadku innych, mniej lub bardziej znanych polityków, moich dawnych kolegów. (...) [Innym razem] nachalnie namawiano mnie, bym się zapisał do Niezależnego Zrzeszenia Studentów, stosując moralny szantaż, że jeżeli tego nie zrobię, to znaczyć to będzie, że jestem agentem SB. Takie bolszewickie dictum bardzo ułatwiło mi podjęcie decyzji: nigdy nie zostałem członkiem Zrzeszenia, choć dla niego pracowałem.

Czuć rozgoryczenie prof. Chmielewskiego opozycją antykomunistyczną z lat 80. Może właśnie dlatego wiele lat później związał się on z SLD. Jako kandydat tej partii wystartował nawet w wyborach na prezydenta Wrocławia w 2002 r. Lecz nieoczekiwanie wycofał się w połowie kampanii (jego miejsce zajęła Lidia Geringer d'Oedenberg, która ostatecznie przegrała z popieranym przez PO i PiS Rafałem Dutkiewiczem).

Znam i szanuję prof. Chmielewskiego. Ale jego wściekłego ataku na IPN i na lustrację w ogóle nie rozumiem. Jeszcze mniej zrozumiałe są dla mnie jego zagadkowe aluzje do owych "znanych obecnie polityków". Czemu służą? Co prof. Chmielewski chce dać do zrozumienia? I komu?

Co o tym sądzicie?

Pewien znany polski arystokrata ma zostać ujawniony jako agent SB. O kogo chodzi?

Niezwykły materiał zamieściła "Rzeczpospolita" w swoim sobotnim dodatku "Plus Minus". Maja Narbutt rozmawia z Tomaszem Lenczewskim, historykiem i genalogiem, specjalistą od dziejów polskiej arystokracji. Obecnie Lenczewski bada związki polskiego środowiska ziemiańskiego i arystokratycznego ze służbami specjalnymi PRL. I o tym właśnie jest ta rozmowa.

Najbardziej sensacyjny jest jej początek. Przeklejam:

"Rzeczpospolita": Najpierw okazało się, że z komunistycznymi służbami bezpieczeństwa współpracował hrabia Wojciech Dzieduszycki, a niedługo potem, że inny potomek znanej ziemiańskiej rodziny, hrabia Ronikier, donosił na swych kolegów z Piwnicy pod Baranami. A pan w archiwach IPN znalazł coś, co przebije tamte rewelacje.

Tomasz Lenczewski: - To osoba z najwyższej arystokracji, o pięknej karcie w pewnym okresie życia. Zawsze darzyłem ją sporą atencją. Jego przypadek dowodzi, jak rzeczywistość gomułkowska potrafiła pewne osoby upodlić, skłonić do donosicielstwa na niskim poziomie. Bo ów arystokrata raportował nawet, o czym mówi się na kazaniach w kościele.

To nazwisko będzie ujawnione, a także trochę innych.

Już nawet zostało ujawnione, na liście Macierewicza. Moje badania potwierdzają, że znalazło się tam słusznie. Wiem, że po publikacji tego wywiadu wiele rodzin będzie żyć w stanie pewnego niepokoju. Pamiętam dość zaskakującą sytuację - przedstawiciel rodu, z którego pochodzi święta i błogosławiona, sam gnębiony w okresie stalinowskim za przynależność do Sodalicji Mariańskiej, zwierzył mi się, że należałoby teczki spalić, bo prawie wszyscy byli w jakiś sposób obciążeni.

Tylko tyle i aż tyle. Bo cóż to za znany arystokrata, który był agentem SB i znalazł się na liście Macierewicza? Zaglądam na tę listę. Znajduję na niej jedno, wybitne, arystokratyczne nazwisko. To nie żyjący już Jan Tomasz Zamoyski, ostatni ordynat zamojski, ojciec obecnego prezydenta Zamościa Marcina Zamoyskiego. W latach 1991-93 Jan Zamoyski był senatorem (jako przedstawiciel ZChN). Dlatego też - jako domniemany agent SB (TW "Hrabia") - znalazł się na słynnej liście sporządzonej przez Antoniego Macierewicza.

Nie przesądzam, że chodzi właśnie o niego. Ale Tomasz Lenczewski dał powód do tego typu spekulacji i podsunął konkretny trop. Jeden szczegół nie zgadza się: Lenczewski daje do zrozumienia, że ów arystokrata był agentem za rządów Władysława Gomułki, a więc w latach 1956-70. Tymczasem przy nazwisku Jana Zamoyskiego na liście Macierewicza znajduje się taka oto adnotacja:

Zachowała się teczka pracy i teczka personalna TW "Hrabia". Zarejestrowany pod nr 9470 przez wydz. V dep. II Warszawa, następnie 5.04.76 pod nr 15057 przez wydz. II SUSW. Nr arch. 8952/I, 12604/I, miejsce archiwizacji WIII BEiA. Akta archiwalne zachowane, data zaprzestania kontaktów 15.09.79.

Tak więc jedyne konkretne daty, o jakich wspomina lista Macierewicza to lata 1976-79.

Nie podoba mi się takie publiczne sianie niepokokoju, jakie zastosował Tomasz Lenczewski. Wolałbym, by po prostu ogłosił nazwisko agenta. Mam nadzieję, że zrobi to jak najszybciej. Oczywiście, z twardymi dowodami.

Niemniej, warto przeczytać całą rozmowę z Lenczewskim. Jest pełna pikantnych anegdot z życia polskiej arystokracji w latach komunizmu. Przytaczam jeden taki smakowity fragment:

"Rzeczpospolita": Czy środowisko byłych ziemian było dokładnie zinfiltrowane przez służbę bezpieczeństwa?

T. Lenczewski: - Zdecydowanie tak. W teczkach znajdują się relacje nawet z bardzo kameralnych spotkań. Przytoczę tu raport ze spotkania w pewnym warszawskim salonie z wczesnych lat 50. Notabene niektórzy uczestnicy jeszcze żyją. Otóż niejaki TW Antoniewicz stworzył barwną relację oddającą klimat tamtych lat: "Na kilka dni przed moim powrotem do Warszawy odbyło się zamknięte i bardzo "ekskluzywne" przyjęcie "tylko dla arystokracji" u T. (...). Otóż N. po wypiciu dużej ilości alkoholu zaczął ubolewać, że on i Z. słusznie są nazywani obecnie katolikami reżymskimi, w odróżnieniu od rzymskich katolików w redakcji "Tygodnika" ["Powszechnego"]. Na to hrabianka M., również kompletnie pijana, wpadła w rodzaj szału, bijąc N. i Z. w taki mniej więcej sposób? "Zdrajcy, bydło, pachołki Piaseckiego świnie" itd. Z hrabiowskim poczuciem smaku i umiaru. Ponieważ gospodyni nie interweniowała, stojąc milcząco po stronie atakującej, N., lejąc łzy, zaczął się patetycznie kajać? "Tak słusznie się to nam należy. Gdybym był istotnie uczciwym człowiekiem, to będąc też prawdziwym mężczyzną, byłbym w tej chwili z pistoletem w lesie i Z. też". Po tym wyznaniu całe hrabiowskie towarzystwo szybko doszło do porozumienia - padli sobie w objęcia i przysięgali dozgonną jedność w obliczu wspólnego wroga".

Ciekawie byłoby rozszyfrować bohaterów tej arystokratycznej libacji alkoholowej.

Przypomnę, że jak dotąd najbardziej znanym agentem SB wśród polskich arystokratów jest hr. Wojciech Dzieduszycki.

Hrabia Dzieduszycki nie żyje. Jak go zapamiętamy ?

Hrabia Wojciech Dzieduszycki nie żyje. Długo się zastanawiałem co napisać. Bo podobno o zmarłych nie powinno się źle mówić. Oczywiście szanuję jego dorobek, to co zrobił dla Wrocławia w sferze kultury. Ale spod maski tego dobrotliwego, wykształconego starszego pana wygląda maska gorliwego agenta SB. Donosiciela, który opowiadał o tajemnicach alkowy swoich znajomych, pisał z własnej inicjatywy raporty i sam sobie wyznaczał zadania. Oczywiście łatwo oceniać komuś, kto nigdy nie został postawiony w takiej sytuacji. W PRL żyłem 19 lat i swoje widziałem, ale nikt mnie do niczego nie zmuszał (noo, może pochodami pierwszomajowymi w szkole).

Myślę, że tak naprawdę po Wojciechu Dzieduszyckim zostaną same dobre wspomnienia, tak jak niemal nikt już nie pamięta o agenturalnej przeszłości Henryka Tomaszewskiego. Już więcej osób zapewne pamięta krewnego hrabiego, Piotra D., który został skazany za przemyt kilkudziesięciu kilogramów heroiny, no ale to już zupełnie inna bajka....


Sprawa pamięci o Dzieduszyckim, tak mi się skojarzyła z Antonim Gucwińskim. Oczywiście nie chodzi o współpracę z SB, a o sprawę misia Mago.Czy wieloletniego, szanowanego dyrektora wrocławskiego zoo zapamiętamy z jego dokonań czy raczej z trzymaniem przez wiele lat niedźwiedzia brunatnego w betonowym bunkrze, o co oskarżyła go Fundacja Viva?

p/s poczytajcie co Wojciechu Dzieduszyckim pisze Łukasz